شفقت‌درمانی (Compassion-Focused Therapy – CFT)

شفقت‌درمانی (CFT) رویکردی روان‌درمانی است که توسط پال گیلبرت توسعه یافت. این روش بر تقویت شفقت نسبت به خود و دیگران تمرکز دارد و به افراد کمک می‌کند با کاهش انتقاد از خود، احساس شرم و اضطراب، زندگی روانی سالم‌تر و آرام‌تری داشته باشند.

CFT بر این باور است که بسیاری از مشکلات روان‌شناختی ناشی از احساس بی‌ارزشی، شرم و عدم پذیرش خود است. در این روش، به جای سرزنش یا تنبیه خود، افراد یاد می‌گیرند با خود به‌گونه‌ای مهربان‌تر و دلسوزانه‌تر برخورد کنند.

این رویکرد مبتنی بر سه سیستم هیجانی اصلی در مغز است:

  1. سیستم تهدید: مسئول احساساتی مانند اضطراب و استرس است که برای محافظت از ما عمل می‌کند.
  2. سیستم انگیزشی: مرتبط با دستیابی به اهداف و پاداش‌ها است.
  3. سیستم آرامش: مسئول احساس امنیت، آرامش و رضایت است.

هدف شفقت‌درمانی، فعال‌سازی و تقویت سیستم آرامش است تا تعادل میان این سه سیستم ایجاد شود.

روش‌های مختلفی در CFT استفاده می‌شود، از جمله:

تمرین‌های ذهن‌آگاهی و مدیتیشن شفقت

تصویرسازی ذهنی از یک فرد یا موجود مهربان و حمایت‌گر

بازسازی افکار منفی و انتقادی درباره خود

شفقت‌درمانی در درمان اختلالاتی مانند افسردگی، اضطراب، اختلالات خوردن و آسیب‌های روانی مؤثر است. این رویکرد به افراد می‌آموزد که شفقت نه تنها یک احساس بلکه یک مهارت قابل یادگیری است که می‌تواند زندگی آن‌ها را متحول کند.